देवळी/वर्धा : पोलीसनामा ऑनलाईन – देवळी येथील रेल्वे स्थानकावर सुरू असलेल्या कोळसा डम्पिंग यार्डने आता परिसरातील शेतकरी आणि नागरिकांचे जगणे कठीण केले आहे. कोळशाच्या काळ्या धुळीचे थर पिकांवर आणि घरांवर साचत असून, यामुळे जमिनी नापीक होण्याची भीती निर्माण झाली आहे. प्रदूषण नियंत्रण मंडळाच्या दुर्लक्षामुळे देवळीसह परिसरातील १० ते १२ गावे आता ‘स्लो पॉयझनिंग’च्या विळख्यात सापडली आहेत.
शेती आणि पर्यावरणाची मोठी हानी
देवळी रेल्वे स्थानकावर दरमहा ८ ते ९ कोळसा मालगाड्या येतात. कोळसा खाली करणे आणि तो टिप्परमध्ये भरण्याच्या प्रक्रियेत मोठ्या प्रमाणात काळी धूळ हवेत उडते. दिघी, बोपापूर, नारायणपूर, अजंती आणि यंगडदेव या शिवारांमधील शेतीवर याचे गंभीर परिणाम होत आहेत. पिकांच्या पानांवर धुळीचे थर साचल्याने प्रकाशसंश्लेषण प्रक्रिया थांबून उत्पादनात मोठी घट येत असल्याचे शेतकरी मोहन जोशी यांनी सांगितले.
आरोग्याचा गंभीर प्रश्न: लंग कॅन्सरचा धोका?
केवळ शेतीच नाही, तर मानवी आरोग्यही धोक्यात आले आहे. माजी वैद्यकीय अधिकारी डॉ. दीपक कोल्हटकर यांच्या मते, कोळशाचे सूक्ष्म कण श्वसनाद्वारे फुफ्फुसात जात असल्याने दमा, घसा आणि डोळ्यांच्या आजारांत वाढ झाली आहे. भविष्यात यामुळे कर्करोगासारखे (Lungs Cancer) गंभीर आजार उद्भवण्याची शक्यता त्यांनी वर्तवली आहे.
ओव्हरलोड वाहतूक आणि रस्ते खड्डेमय
कोळशाची वाहतूक करणाऱ्या अवजड टिप्परमुळे देवळी ते दिघी, बोपापूर या मार्गांची अक्षरशः चाळण झाली आहे. हे टिप्पर विनाझाकण धावत असल्याने कोळशाचे कण हवेत उडून दुचाकीस्वारांचे अपघात होत आहेत. प्रादेशिक परिवहन अधिकारी (RTO) या ओव्हरलोड वाहनांकडे जाणीवपूर्वक दुर्लक्ष करत असल्याचा आरोप स्थानिक नागरिक करत आहेत.
प्रशासनाविरुद्ध संताप
“महालक्ष्मी प्लांटसाठी येणाऱ्या कोळशामुळे आज आमची पिके धोक्यात आली आहेत. शासनाने तातडीने प्रदूषण कमी करण्यासाठी उपाययोजना कराव्यात,” अशी मागणी माजी नगरपरिषद उपाध्यक्ष डॉ. नरेंद्र मदनकर यांनी केली आहे. तर, “शाळकरी मुलांना या धुळीचा प्रचंड त्रास होत आहे,” असे बोपापूरचे सरपंच विनोद दांदडे यांनी नमूद केले.
वारंवार तक्रारी करूनही महाराष्ट्र प्रदूषण नियंत्रण मंडळ (MPCB) कोणतीही कारवाई करत नसल्याने आता शेतकऱ्यांनी आक्रमक पवित्रा घेतला असून, लवकरच मोठे आंदोलन छेडण्याचा इशारा दिला आहे.
ठळक मुद्दे (Highlights):
बाधित गावे: दिघी, बोपापूर, नारायणपूर, सेलसुरा, चिकणी, जामनी, पडेगाव, सोनेगाव.
नुकसान: पिकांची वाढ खुंटली, चारा दूषित झाल्याने जनावरांचे आरोग्य धोक्यात.
मागणी: डम्पिंग यार्डवर प्रदूषण प्रतिबंधक उपाययोजना करा, ओव्हरलोड वाहतूक थांबवा.
यावर लवकरात लवकर योग्य उपाय योजना करण्यात यावा अशी पोलीसनामा समूह मागणी करत आहे.
